วันที่ 7 กันยายน 2569 นายอรุณ บุญชม จุฬาราชมนตรี เป็นประธานกิจกรรมขับเคลื่อนและเผยแพร่หลัก “ฮูกุมปากัต 9 ดี” หรือธรรมนูญหมู่บ้าน เพื่อเป็นแนวทางพัฒนาชุมชนในพื้นที่ 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้ พร้อมประกาศคำฟัตวา “ฟาฏอนี ดารุสสาลาม” หรือ “ฟาฏอนี ดินแดนแห่งสันติสุข” ณ ห้องประชุมจะบังติกอ โรงแรมซีเอส ปัตตานี อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี 

โดยมี พลโท นรธิป โพยนอก  แม่ทัพภาคที่ 4  นางพาตีเมาะ. สะดียามู ผู้ว่าราชการจังหวัดปัตตานี  ผู้แทนผู้ว่าราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ ดร.แวดือราแม มะมิงจิ ประธานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดปัตตานี และประธานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดในพื้นที่ 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้  ผู้แทน ศอ.บต. นายกสมาคมปอเนาะ 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ประธานสโมสรฟุตบอลปัตตานี เอฟซี  ผู้นำศาสนา ผู้นำชุมชน ภาครัฐ ภาคประชาสังคม และภาคส่วนต่าง ๆ เข้าร่วมอย่างพร้อมเพรียง 

นายอรุณ บุญชม จุฬาราชมนตรี กล่าวว่า การจัดทำ “ฮูกุมปากัต” หรือกฎที่ชุมชนร่วมกันเห็นชอบ ซึ่งเปรียบเสมือน “ธรรมนูญหมู่บ้าน” เป็นความร่วมมือระหว่างฝ่ายปกครอง ฝ่ายศาสนา กรรมการหมู่บ้าน และประชาชน เพื่อกำหนดหลักการและแนวทางร่วมกันในการสร้างชุมชนที่มีสันติสุข โดยต้องไม่ขัดต่อหลักศาสนาและกฎหมายบ้านเมือง ถือเป็นแนวทางที่ควรได้รับการสนับสนุน

จุฬาราชมนตรียังกล่าวถึงความสำคัญของ “ฟาฏอนี” ซึ่งในอดีตเป็นดินแดนแห่งความรู้ทางศาสนา และได้รับการขนานนามว่าเป็น “ระเบียงมักกะห์” หรือระเบียงแห่งความรู้ที่ขยายมายังพื้นที่ชายแดนภาคใต้ พร้อมประกาศว่า

“ฟาฏอนี ดารุสสาลาม” คือ ดินแดนแห่งสันติสุข ดินแดนของผู้มีความรู้ มีความรัก สมัครสมานสามัคคี และมุ่งมั่นพัฒนาดินแดนภาคใต้ให้มีความเจริญและสันติสุข

ทั้งนี้ จุฬาราชมนตรีได้เน้นย้ำว่า สถานการณ์ความขัดแย้งในจังหวัดชายแดนภาคใต้ ไม่ใช่ความขัดแย้งในเชิงศาสนา แต่มีการนำเรื่องศาสนาเข้ามาเกี่ยวข้องหรือถูกใช้เป็นส่วนหนึ่งของความขัดแย้ง ดังนั้น การแก้ไขปัญหาจำเป็นต้องสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง และป้องกันไม่ให้การตีความสถานการณ์นำไปสู่ความขัดแย้งระหว่างศาสนาและประชาชน

สำหรับ “ฮูกุมปากัต 9 ดี” เป็นแนวทางสร้างชุมชนเข้มแข็ง ครอบคลุม 9 ด้าน ได้แก่

1. เป็นคนดี ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม ทำดี ละชั่ว กลัวบาป

2. มีปัญญา ส่งเสริมการศึกษาและการเรียนรู้เท่าทันโลก

3. รายได้สมดุล ส่งเสริมอาชีพตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

4. สุขภาพแข็งแรง ดูแลสุขภาวะกายและใจ

5. สิ่งแวดล้อมสมบูรณ์ อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติในท้องถิ่น

6. สังคมอบอุ่น สร้างความรักและความสามัคคีในครอบครัวและชุมชน

7. หลุดพ้นอาชญากรรมและยาเสพติด ป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด

8. จัดตั้งกองทุนพึ่งตนเอง สร้างความมั่นคงทางการเงินระดับฐานราก

9. กรรมการหมู่บ้านเข้มแข็ง พัฒนาศักยภาพผู้นำและการทำงานร่วมกัน

จุฬาราชมนตรีกล่าวว่า หัวใจของ “9 ดี” คือการร่วมมือกันดูแลคุณธรรมและศีลธรรมของคนในชุมชน ให้เป็นคนดีตามหลักศาสนา ควบคู่กับการเคารพกฎหมายบ้านเมือง มีจิตอาสา เสียสละ และร่วมกันทำประโยชน์เพื่อสังคม

จากนั้น คณะจุฬาราชมนตรีและผู้นำศาสนาได้มอบหนังสือคู่มือ “ฮูกุมปากัต 9 ดี” ให้แก่ผู้นำศาสนา ผู้นำชุมชน และประชาชน ณ มัสยิดกลางจังหวัดปัตตานี เพื่อให้นำหลักการไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาหมู่บ้านและชุมชน พร้อมแสดงจุดยืนร่วมกันของผู้นำศาสนา ภาครัฐ และภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง ในการสร้างความเข้าใจต่อสถานการณ์ และร่วมกันขับเคลื่อนจังหวัดชายแดนภาคใต้ไปสู่ สังคมแห่งความรัก ความสามัคคี สันติสุข และการพัฒนาที่ยั่งยืน

ภาพ/ข่าว/บดินทร์ ศ.ปชส.ปน.